Tayland’da 'Kader Kurası' Mesaisi: Trans Kadınların ve Gençlerin Askerlik Çıkmazında 2026 Vizyonu

Tayland'da 21 yaşına basan her erkek vatandaşın kabusu ya da kaderi olarak adlandırılan 'askerlik kurası' süreci, bu yıl da renkli ve dramatik anlara sahne oluyor. Ülke yasalarına göre doğum belgesinde cinsiyeti 'erkek' olarak belirtilen herkesin katılmak zorunda olduğu bu süreçte, trans kadınların (Kathoey) kura merkezlerinde oluşturduğu uzun kuyruklar, Tayland’ın geleneksel yapısı ile modern kimlik hakları arasındaki çatışmayı bir kez daha gözler önüne seriyor. Katılımcılar, bir torbadan çekecekleri kartın rengine göre ya iki yıl boyunca zorunlu askeri hizmete alınacak (kırmızı kart) ya da askerlikten muaf tutulacak (siyah kart). Trans kadınlar için süreç sadece bir şans oyunundan ibaret değil; aynı zamanda bir kimlik onayı mücadelesine dönüşmüş durumda. Mevcut yasalara göre, cinsiyet uyum operasyonu geçirmiş veya fiziksel değişimini tıbbi raporlarla kanıtlamış olan trans kadınlar, 'psikolojik durum' veya 'vücut yapısının askerliğe uygun olmaması' gerekçesiyle muafiyet alabiliyor. Ancak bu muafiyeti alabilmek için bile kura merkezine gitmek ve resmi kayıt yaptırmak zorundalar. 2026 yılına kadar olan süreçte, Tayland hükümetinin ve ordusunun bu prosedürleri daha onurlu bir hale getirmek ve 'cinsiyet kimliği bozukluğu' ibaresini tamamen kaldırmak için yeni düzenlemeler üzerinde çalıştığı belirtiliyor. Siyasi arenada ise askerlik sistemi büyük bir tartışma konusu. Özellikle genç seçmenlerin desteğini alan muhalefet partileri, zorunlu askerliğin tamamen kaldırılarak 'gönüllü profesyonel ordu' sistemine geçilmesini savunuyor. Tayland Savunma Bakanlığı, 2026 yılına kadar orduya alınan gönüllü sayısını artırmayı ve zorunlu kuraya olan ihtiyacı minimize etmeyi hedefleyen bir yol haritası izliyor. Bu strateji kapsamında, askeri hizmetin cazibesini artırmak için maaş iyileştirmeleri ve sağlık sigortası gibi teşvikler paketinin devreye alınması planlanıyor. Kura merkezlerindeki atmosfer ise her yıl olduğu gibi bu yıl da duygusal bir hız trenini andırıyor. Siyah kart çekerek muaf olan gençlerin sevinç çığlıkları, kırmızı kart çekerek iki yılını kışlada geçireceğini anlayanların gözyaşlarına karışıyor. Tayland toplumu, bir yandan geleneksel zorunluluklarını yerine getirmeye çalışırken, diğer yandan 2026 vizyonuyla daha modern, kapsayıcı ve gönüllülük esasına dayalı bir askeri sistemin hayalini kuruyor. Bu değişim, sadece askeri bir reform değil, aynı zamanda Tayland’ın toplumsal cinsiyet eşitliği ve insan hakları konusundaki sınavı olarak nitelendiriliyor.